Custom ABAP S/4HANA taşıması, pek çok kurumsal SAP projesinin en maliyetli ve en uzun süren aşamasıdır. ECC ortamında yıllarca geliştirilen özel ABAP kodları, S/4HANA’nın kökten değiştirilmiş veri modeli ve kaldırılmış veritabanı tabloları nedeniyle çoğunlukla doğrudan çalışmaz. Bu durumun farkında olmadan geçiş projesine başlayan firmalar, projenin en ilerlemiş aşamasında ABAP uyumsuzluk duvarıyla karşılaşır ve hem süre hem de bütçe ciddi biçimde aşılır.
MDP Group ABAP danışmanları olarak, on yıllarca SAP projesi boyunca biriktirilen custom kod miraslarının S/4HANA geçişini nasıl engellediğini yakından gördük. Brownfield veya greenfield yaklaşımı seçerken custom kod analizi en belirleyici faktörlerden biridir.
Custom ABAP S/4HANA Taşımasında Neden Sorun Yaşanır?
S/4HANA, ECC’nin ileriye dönük bir güncellemesi değil; farklı bir mimaridir. Bazı temel farklılıklar şunlardır:
- Kaldırılmış tablolar: BSEG, BSEG0, BKPF gibi ECC’nin çok kullanılan FI tablolarının yerini Universal Journal (ACDOCA) aldı. Bu tablolara doğrudan SELECT yapan tüm custom kodlar çalışmaz.
- Business Partner zorunluluğu: KNA1, LFA1 tabloları artık birincil kaynak değil; BP mimarisine geçildi. Bu tablolara yazılan ABAP programların yeniden yazılması gerekir.
- Simplification Items: SAP, S/4HANA ile birlikte kaldırılan veya değiştirilen tüm işlemleri bir katalogda yayınlar. Bu katalogdaki her madde, custom kodunuzda olası bir uyumsuzluk anlamına gelebilir.
- ABAP sözdizimi kısıtlamaları: ABAP Cloud ve Clean Core stratejisiyle bazı eski ABAP komutları artık desteklenmez.
| | | |
Kodu yeniden yaz (RAP/OData) | Standart iş sürecine yakın geliştirmeler | Clean Core uyumlu, sürdürülebilir | Zaman ve maliyet gerektirir |
| Çok özgün / karmaşık iş mantığı | | |
Classic Extensibility (On-Premise) | | | Clean Core uyumsuz, güncelleme riski |
Standart SAP çözümüne geçiş | Özelleştirme eski ihtiyacı karşılıyorsa | | Süreç değişikliği gerektirebilir |
Custom ABAP Analizi: Nereden Başlamalı?
Adım 1: ABAP Test Cockpit (ATC) ile Uyumluluk Analizi
SAP, ABAP Test Cockpit (ATC) araçlarıyla mevcut custom kodunuzu S/4HANA uyumluluğu açısından analiz edebilirsiniz. ATC, Clean Core ihlallerini, kaldırılmış tablo erişimlerini ve sözdizimi hatalarını otomatik tespit eder. ABAP Cloud için ATC kontrolu yazımızda bu süreci detaylandırdık. ATC analizi olmadan custom kod kapsamını tahmin etmek ve gerçekçi bütçe yapmak mümkün değildir.
Adım 2: Custom Kod Envanteri ve Önceliklendirme
Tüm Z-programları, özel raporlar, user-exit’ler, BAdI’ler ve enhancement’lar listelenmelidir. Ardından her biri şu kriterlere göre önceliklendirilir:
- Aktif kullanım frekansı (hiç çalışmayan kodlar temizlenir)
- Kritik iş süreci ile ilişkisi
- S/4HANA uyumsuzluk derecesi (ATC sonucu)
- SAP standart ile ikame edilebilirlik
Adım 3: Her Geliştirme İçin Yaklaşım Seçimi
ATC ve envanter analizi tamamlandıktan sonra her geliştirme için doğru yaklaşım belirlenir. Yukarıdaki tabloda gösterilen dört seçenek (RAP ile yeniden yazma, BTP Side-by-Side, Classic Extensibility, SAP Standarda geçiş) için karar ağacı oluşturun. Özellikle ABAP on Cloud yaklaşımını değerlendirin; bu yöntem Clean Core ile tam uyumlu ve bulut hazırlıklı geliştirme imkanı sunar.
En Sık Karşılaşılan Custom ABAP Senaryoları ve Çözümleri
Universal Journal Geçişi (BSEG → ACDOCA)
ECC’de finans raporları için doğrudan BSEG tablosuna yazan custom kodlar, S/4HANA’da derlenmez. Çözüm: SAP’nin sunduğu CDS view’ları (I_JournalEntry, I_AccountingDocumentItem) üzerinden verilere erişin. Bu CDS’ler Universal Journal’a yapılandırılmış erişimi standart ve sürdürülebilir biçimde sağlar. SAP FI ve CO arasındaki yapısal değişiklikler bu geçişin neden zorunlu olduğunu anlamak için önemli bir bağlam sunar.
Business Partner Uyumu (KNA1/LFA1 → BP)
Müşteri veya tedarikçi bilgilerini KNA1 ya da LFA1’den çeken programlar, S/4HANA’da güncel veriyi doğru okumaz. Çözüm: Business Partner API’ları veya SAP standard CDS view’ları (C_BusinessPartner, C_Customer) kullanın. Eski tablolar teknik olarak varlığını sürdürür ama artık birincil kaynak değildir.
MM Basit Veri Modeli (EKKO/EKPO Geçişi)
Satın alma belgesi tabloları (EKKO, EKPO) S/4HANA’da hala mevcuttur; ancak bazı alanların anlamı değişmiş ya da alanlar taşınmıştır. Bu tablolara yazılan karmaşık joinler beklenmedik sonuçlar verebilir. SAP’nin sunduğu CDS view’ların kullanımı uzun vadede daha sağlıklıdır.
Uyarılar ve Sınırlamalar
Custom ABAP analizinde ATC, ön değerlendirme için güvenilir bir başlangıç noktasıdır; ancak tüm uyumsuzlukları tespit etmez. Fonksiyonel testler ve iş süreci doğrulaması olmadan salt ATC sonucuna dayanarak geçiş yapmak risklidir. Bu yazıdaki çözüm önerileri genel rehber niteliği taşır; her senaryonun özel analizi gerektirir.
Sık Sorulan Sorular
Tüm custom ABAP kodunu S/4HANA’ya taşımak zorunda mıyız?
Hayır. Önce aktif kullanılmayan kodlar temizlenmeli, ardından SAP standart çözümle ikame edilebilecekler belirlenmeli, gerçekten özel ihtiyaç karşılayanlar ise modern yöntemlerle yeniden yazılmalıdır. ECC’den S/4HANA’ya taşınan custom kodun %30-50’si genellikle temizlik veya standarda geçiş yoluyla elenir.
ABAP RAP ile yeniden yazmak ne kadar sürer?
ABAP RAP ile yeniden yazma, kodun karmaşıklığına göre değişir. Basit bir rapor birkaç günde dönüştürülebilirken, karmaşık iş süreci akışları haftalar gerektirebilir. Bu nedenle ATC analizi sonrası oluşturulan envanter, gerçekçi süre ve maliyet tahmini için şarttır.
Classic Extensibility hala kullanılabilir mi?
On-premise S/4HANA’da teknik olarak evet; ancak SAP’nin uzun vadeli stratejisi Clean Core doğrultusundadır. Classic Extensibility ile yapılan geliştirmeler RISE with SAP veya Public Cloud’a geçişde taşınamaz. Bu nedenle yeni geliştirmeleri Classic yöntemle yapmak uzun vadede ek maliyet ve taşınma riski anlamına gelir.
Sonuç
Custom ABAP S/4HANA taşıması, proje öncesinde doğru analiz yapılmazsa en büyük bütçe ve zaman aşımı kaynağına dönüşür. ATC analizi, envanter tespiti ve yaklaşım seçimiyle bu riski kontrol altına almak mümkündür. MDP Group ABAP uzmanlarıyla custom kod değerlendirmesi için iletişime geçin.
Referanslar
SAP Help Portal – Simplification Item Catalog
SAP Community – ABAP
SAP ABAP Platform
SAP ABAP & Fiori Danışmanı
Ertuğrul Sarı, klasik SAP ve S/4HANA clean-core alanında deneyimli ve kıdemli SAP Geliştirme Uzmanıdır. ABAP OO, RAP, CDS, OData ve Fiori/UI5 alanlarında uzmandır. Uluslararası projelerde mimari kararlar alır, uçtan uca sorumluluk üstlenir ve Clean Core odaklı ölçeklenebilir çözümler geliştirir.
